βία κατά των γυναικών
Το πέρασμα από την εποχή της πατριαρχικής κοινωνίας σε αυτή της ισοτιμίας των ρόλων των δύο φύλων έχει υπάρξει ζητούμενο από την απαρχή των φεμινιστικών αγώνων. Μία από τις βασικότερες μορφές προσβολής της οντότητας και της προσωπικότητας των γυναικών υπήρξε η βία εναντίον τους τόσο εντός όσο και εκτός του οικογενιακού περιβάλλοντος, η βία εναντίον των γυναικών αποτελεί την κυρίαρχη και δραματική έκφανση της διάκρισης λόγω κοινωνικού φύλου εναντίον των γυναικών.
Παρ’ότι όμως είναι από την απαρχή των κοινωνικών αγώνων ήταν αυτονόητη η εναντίωση των φεμινιστριών στην μορφή αυτή κοινωνικής διάκρισης, οι κοινωνίες συμπεριλαμβανόμενης και της δικής μας της Ελληνικής έχουν αποφύγει να ονομάσουν καν το τεράστιο αυτό πρόβλημα.
Έτσι το ήδη αναγνωρισμένο στα διεθνή όργανα σαν μείζον κοινωνικό πρόβλημα αυτό της βιας κατά των γυναικών παραμένει σήμερα μιά αθέατη κοινωνική παράμετρος στην Ελληνική πραγματικότητα.
Η βία σε βάρος των γυναικών αποτελεί παλιά μάστιγα της κοινωνίας και κατάφορη παραβίαση των βασικών δικαιωμάτων του ανθρώπου. Δυστυχώς πρόκειται για φαινόμενο διαδεδομένο σε όλες τις κοινωνίες και σε όλες τις κοινωνικές τάξεις, ανεξάρτητα από το επίπεδο ανάπτυξης, το βαθμό πολιτικής σταθερότητας , τον πολιτισμό ή τη θρησκεία και συναντάται τόσο στο δημόσιο όσο και τον ιδιωτικό χώρο. Πρόκειται για παγκόσμιο φαινόμενο και ως εκ τούτου διαδεδομένο στις χώρες της Ε.Ε.
Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Η βία κατά των γυναικών είναι η έκφραση της ιστορικά διατυπωμένης ανισότητας στις σχέσεις ισχύος μεταξύ ανδρών και γυναικών, που οδήγησε στην κυριαρχία των ανδρών επί των γυναικών και στις διακρίσεις κατά των γυναικών, με αποτέλεσμα την παρεμπόδιση της ανάπτυξής τους.
Πρόγραμμα Δράσης του Πεκίνου
Εξ άλλου κοινό τόπο αποτελεί το γεγονός ότι τα μεγάλα θύματα των πολέμων και της βίας υπήρξαν ανέκαθεν και είναι μέχρι και σήμερα οι γυναίκες. Σύμφωνα με τον ΟΗΕ : Στις μέρες μας περίπου το 90% των θυμάτων πολέμου είναι άμαχος πληθυσμός και η πλειοψηφία γυναίκες και παιδιά, σε αντίθεση με τον προηγούμενο αιώνα που οι στρατιώτες ήταν το 90% αυτών που έχασαν τη ζωή τους στον πόλεμο. Όσο για τις γυναίκες και τα κορίτσια, αυτές υφίστανται τις βαρύτερες συνέπειες , εξαιτίας του φύλου τους και της θέσης τους στην κοινωνία. Οι γυναίκες βιάζονται συστηματικά, γίνονται αντικείμενα σεξουαλικής δουλείας και εξαναγκαστικής εγκυμοσύνης ή στείρωσης ανάλογα με τις περιστάσεις.
Το μεγαλύτερο κομμάτι ενεργής καταπίεσης ωστότο υφίστανται οι οικονομικές μετανάστριες και οι πολιτικές πρόσφυγες που συναντούν τα τείχη της Ευρώπης – φρούριο και στη συνέχεια εκτίθενται στην εργοδοτική και κρατική αυθαιρεσία, στις ρατσιστικές και φυλετικές επιθέσεις. Παράλληλα είναι σε πλήρη άνθιση η σεξουαλική εκμετάλλευση και το εμπόριο εργασίας των γυναικών.
Η ΕΝΔΟΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΒΙΑ
Η ασθενέστατη απάντηση της ευρώπης στα πολύμορφα προβλήματα των γυναικών ήρθε με την οδηγία 34/2003 με την οποία υποχρεώθηκαν τα κράτη μέλη και η Ελλάδα να νομοθετήσουν για την πρόληψη της κοινωνικής μάστιγας που είναι η βία κατά των γυναικών.
Εξαναγκασμένη η κυβέρνηση και δελεασμένη από σειρά ευρωπαϊκών κονδυλίων νομοθέτησε μονό περί ενδοοικογενεικακής και όχι άλλου τύπου βίας, εναντίον των μελών της οικογένειας και όχι εναντίον της γυναίκας ως όφειλε, αν και το φαινόμενο αυτό έχει σαφή προέλευση την διαφορετικότητα λόγω κοινωνικού φύλου, προστατεύοντας ακόμα μία φορά και θέτοντας στο απυρόβλητο, συντρόφους χωρίς γάμο, εργοδότες και απλούς τρίτους, οι οποίοι απλώς δεν αποδέχονται την κοινωνική ισοτιμία και ειρήνη.
Μορφές οικογενειακής βίας που ασκείται κυρίως από τους συζύγους / συντρόφους αλλά και τον πατέρα ή άλλα άτομα του οικογενειακού περιβάλλοντος είναι η λεκτική – ψυχολογική βία, ο περιορισμός κοινωνικών επαφών, η οικονομική αποστέρηση, η ελαφριά ή βαριά σωματική και η σεξουαλική κακοποίηση.
Σύμφωνα με την έρευνα του ΚΕΘΙ (Κέντρο Έρευνας Θεμάτων Ισότητας) για την Ελλάδα οι μορφές κακοποίησης που υφίστανται οι γυναίκες από τους συζύγους / συντρόφους είναι : σωματική βία 3,6% , σεξουαλική βία 3,5% , λεκτική – ψυχολογική βία 56%. Οι γυναίκες εκμυστηρεύονται το πρόβλημα σε συγγενείς (35,9%), σε μέλη της οικογένειας (60,9%), σε φίλους (46,9%). Σε συμβουλευτικά κέντρα απευθύνεται το 1,6%, σε δικηγόρο το 9,4 % και σε γιατρό το 3,1%. Στις περιπτώσεις των γυναικών που φεύγουν από το σπίτι η πλειοψηφία τους επιστρέφει λόγω προσωπικών ή κοινωνικών παραγόντων όπως η αρνητική εικόνα εαυτού, η έλλειψη οικονομικών πόρων, η δυσχέρεια εύρεσης εργασίας, η δυσκολία ανατροφής των παιδιών και η πίεση από τρίτους. Η μόνη περίπτωση για το θύμα να εγκαταλείψει μόνιμα τον δράστη είναι η κακοποίηση να γενικευτεί και εναντίον των παιδιών της οικογένειας. Η ασκούμενη βία κατά των γυναικών, αν και παρουσιάζει ορισμένες διαφοροποιήσεις είναι, πάντως, διαταξική.
Η πάταξη του φαινομένου της ενδοοικογενειακής βίας δεν είναι δυνατή με τις υπάρχουσες ποινικές διατάξεις. Στον ελληνικό Ποινικό Κώδικα δεν υπάρχει καν ο όρος «βία κατά των γυναικών».
Ακόμα και μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου για την ενδοοικογενειακή βία εξακουλουθεί να μένει αρύθμιστο το πρόβλημα της βίας κατά των γυναικών.
Η αυστηροποίηση των ποινών χωρίς την ανάπτυξη επιμορφωτικών δικτύων εντός της εκπαίδευσης και προστατευτικών δικτύων εντός των κοινωφελών δομών δεν έχει αποτέλεσμα.
Ωστόσο η μονοπώληση της κοινωνικής πρόνοιας για τα θέματα της βίας κατά των γυναικών από τους δικαστικούς και εκκλησιαστικούς φορείς αναπαράγει το πρόβλημα, αφού η ελεημοσύνη της εκκλησίας και η καταστολή των δικαστηρίων δεν ταιριάζουν σε έναν τόσο εκτεταμένο κοινωνικό συμπεριφορισμό.
Η βία δεν εξαλείφεται με αστυνόμευση, η εξάλειψη της βίας προϋποθέτει να πάψει να θεωρείται ως κοινωνικά αποδεκτή συμπεριφορά είτε προς τις γυναίκες είτε προς οποιονδήποτε που υποφέρει λόγω της διαφορετικότητας του κοινωνικού του φύλου.
Έτσι η γυναίκα ως αποδέκτης του κοινωνικού θυμού, η γυναίκα χειραγωγούμενη μέσω του φόβου, η θυματοποιημένη γυναίκα που αναπαράγει το κοινωνικό πατριαρχικό πρότυπο είναι εδώ
Trafficking
Η εμπορία ανθρώπων είναι ένα πρόβλημα που χτυπά και ξαναχτυπά σε όλες τις ιστορικές περιόδους την ανθρωπότητα.
Η καταναγκαστική πορνεία είναι η σωματική και ψυχική κακοποίηση και σεξουαλική εκμετάλλευση εξαναγκαζόμενων γυναικών και παιδιών, ένα σύγχρονο δουλεμπόριο. Ο καταναγκασμός, με οποιαδήποτε μορφή, μετατρέπει τη σεξουαλική εκμετάλλευση, που αποτελεί, ούτως ή άλλως, άσκηση βίας και προσβολή της ανθρώπινης και γενετήσιας αξιοπρέπειας των γυναικών, σε πρόβλημα παραβίασης μιας σειράς θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων που κατοχυρώνονται από διεθνείς και εθνικές συμβάσεις.
Στις σημερινές συνθήκες τις φτώχειας και των πολέμων η καταναγκαστική πορνεία ανθεί. Αλλά η σύγχρονη ανάπτυξη της πορνείας και της εμπορίας γυναικών είναι, επίσης, παράγωγο μιας σειράς ιδεολογικών όρων, οι οποίοι επέβαλαν και κατέστησαν κοινωνικά αποδεκτή την εμπορευματοποίηση των πάντων και την υποταγή τους στους κανόνες της αγοράς, στη συγκεκριμένη περίπτωση του ανθρώπινου σώματος και των σεξουαλικών απολαύσεων.
Η εμπορία του γυναικείου και παιδικού σώματος με σκοπό το κέρδος είναι η Τρίτη μετά την εμπορία ναρκωτικών και όπλων επικερδέστερη επιχείρηση παγκοσμίως τα δε έσοδα της «βιομηχανίας του σεξ» έχει κέρδη που σύμφωνα με εκτιμήσεις ξεπερνούν τα 20 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Τα οικονομικά συμφέροντα, επομένως, είναι τεράστια πανίσχυρη διασυνδετική επιχείρηση, από την οποία κεδρίζουν τουλάχιστον 120.000 συμπολίτες μας μεταξύ αυτών και δημόσιοι λειτουργοί.
Η νομοθετική αντιμετώπιση του φαινομένου σήμερα έχει αποδώσει πενιχρά αποτελέσματα αφού οι στατιστικές της Γενικής Γραμματείας Ισότητας καταγράφουν ετησίως μόνο μερικές εκατοντάδες περιπτώσεων συλλήψεων όταν τα θύματα αγγίζουν τις δεκάδες χιλιάδες
Η πραγματικότητα του διπλανού διαμερίσματος της της πολυκατοικίας μας και η εμπλοκή εκατοντάδων χιλιάδων πελατών (η τακτική πελατεία υπολογίζεται σε 350.000 άνδρες και η περιστασιακή σε 1.200.000), είναι κοινωνική μάστιγα που πολύ δύσκολα θα αναστραφεί. Στηρίζεται στην πολιτική ανοχή και συνενοχή των αρμόδιων κρατικών φορέων.
Εξ άλλου ειδικότερα για την Ελλάδα, η αναλογία Ελληνίδων/αλλοδαπών θυμάτων, από 70/30 που ήταν, διαμορφώθηκε σε 20/80, ενώ η πελατεία αυξήθηκε το 2007 – 2008 κατά 600%. Για πρώτη φορά κάνει την εμφάνισή της στην Ευρώπη η πορνεία αυτής της μορφής και σε αυτή την έκταση, και με χαρακτηριστικά που παλιότερα συναντούσαμε στην Ταϊλάνδη ή στις Φιλιππίνες, όπου υπήρχε από παλιότερα η πορνεία με καθεστώς δουλείας.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της UNICEF , 1.000.000 παιδιά προωθούνται κάθε χρόνο στην πορνεία. Ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης εκτιμά ότι μόνο κατά το έτος 2000 περίπου 700.000 γυναίκες προωθήθηκαν με εξαναγκασμό, εξαπάτηση ή εξαγορά στην πορνεία σε παγκόσμια κλίμακα, ενώ τουλάχιστον 300.000 γυναίκες από την Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη προωθήθηκαν από τα δίκτυα οργανωμένου εγκλήματος στην πορνεία σε χώρες της Δυτικής Ευρώπης, εκ των οποίων 85.000 περίπου στη χώρα μας. Το 72% των γυναικών που διακινούνται παράνομα πωλούνται και αγοράζονται τουλάχιστον τρεις φορές
Η νομοθετική αντιμετώπιση του φαινομένου στην Ελλάδα δεν φαίνεται να αποθαρρύνει την δράση των κυκλωμάτων τα ελάχιστα παρεχόμενα εχέγγυα χωρίς να γίνει πραγματική προστασία μαρτύρων για περίοδο περίσκεψης για ανέυρεση εργασίας και τόπου διαμονής μακρυά από τους θύτες, η ποινικοποίηση της πελατιακής σχέσης
Eμείς οι γυναικές του ΣΥΡΙΖΑ καλούμε την Κυβέρνηση να θέσει σε λειτουργία το Συμπληρωματικό Πρωτόκολλο των Η.Ε. για την εμπορία ανθρώπων (UN Protocol to Prevent, Suppress and Punish Trafficking in Persons, especially Women and Children, supplementing the UN Convention against Transnational Organized Crime) που ορίζει την παράνομη διακίνηση και εμπορία ανθρώπων και καλεί τα συμβαλλόμενα μέρη να την ποινικοποιήσουν ως αυτοτελές έγκλημα, να πατάξουν τη διαφθορά των αρμοδίων οργάνων και να συνεργαστούν μεταξύ τους για την καταστολή της. Παράλληλα, τα καλεί να θεσπίσουν νόμους για την προστασία των θυμάτων,.Καλούμε την Κυβέρνηση να επικυρώσει την Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Εμπορία Ανθρώπων, και του Πρόσθετου Πρωτοκόλλου στην Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού
Απαιτούμε τη λήψη ολοκληρωμένων μέτρων αντιμετώπισης του φαινομένου και θέτουμε ως προτεραιότητες δράσης :
- Την ευαισθητοποίηση των κοινωνικών φορέων στο φαινόμενο
- Να θεσπιστεί μόνιμος και εξειδικευμένος κρατικός φορέας ως κέντρο υποδοχής των θυμάτων
- Να ολοκληρωθεί η νομική προστασία των θυμάτων και να παρέχεται ειδική άδεια παραμονής στα θύματα με σκοπό την ολοκλήρωση της ποινικής διαδικασίας
- Αγώνα για να στιγματιστεί ακόμα από την εποχή της εκπαίδευσης ο ρατσισμός και η εμπορευματοποίηση του γυναικείου σώματος